Cá rô ron miền Tây – Giòn rụm ký ức mùa mưa nước nổi

Miền Tây mỗi khi mưa về, đất trời như chùng xuống một nhịp chậm rãi hơn. Nước tràn từ kênh rạch ra ruộng đồng, mang theo mùi bùn non ngai ngái, mùi rơm rạ ướt và cả những đàn cá rô ron bé xíu lúp xúp theo con nước. Với người xa quê, chỉ cần nghe nhắc đến cá rô ron thôi là bao nhiêu ký ức bỗng ùa về, đầy ắp và ấm áp.

Cá rô ron là cá rô đồng còn non, vừa kịp lớn sau vài cơn mưa đầu mùa. Con cá nhỏ bằng hai ngón tay chụm lại, xương mềm, thịt chắc, ngọt và thơm tự nhiên. Chính vì còn non nên cá rô ron rán lên có thể ăn trọn con, từ đầu đến đuôi, không cần nhằn xương. Ở quê tôi, người ta gọi món đó bằng cái tên mộc mạc mà nhớ mãi: “cá rô ron rán giòn ăn hết”.

Mưa xuống là mùa cá về

Chỉ cần mưa dầm đôi ba ngày, ruộng trước nhà đã thấy cá quẫy lách tách. Người lớn mang lưới, mang nơm ra đồng, còn tụi nhỏ thì đứng ngóng ngoài hiên, trong lòng thấp thỏm mong chiều nay có món ngon. Cá rô ron dễ bắt vì còn ham ăn, còn nấn ná ở ruộng lúa sau mùa gặt, chưa kịp theo đàn lớn trôi xa.

Bắt cá về, chỉ cần một thau nước muối loãng cho sạch nhớt, rửa lại vài lần là xong. Cá nhỏ nên không cần mổ bụng cầu kỳ. Cái sự đơn giản ấy cũng giống như nếp sống miền Tây: nhẹ nhàng, chậm rãi nhưng đủ đầy.

Chảo mỡ nóng và mùi thơm không thể quên

Bếp quê những ngày mưa luôn đỏ lửa sớm. Mỡ heo múc từ hũ sành, đổ vào chảo gang, vừa nóng là mùi thơm đã lan khắp gian bếp. Cá rô ron để ráo, trút vào chảo mỡ sôi rồi đậy nắp thật nhanh. Cá gặp mỡ nóng búng mình tanh tách, âm thanh vui tai như tiếng mưa gõ trên mái hiên.

Chẳng bao lâu, mùi cá rô rán giòn theo gió bay ra tận ngõ. Mùi béo, mùi cá, mùi mưa hòa quyện, làm bụng dạ ai cũng cồn cào. Cá chín vàng, gắp ra dĩa, con nào con nấy giòn rụm, cắn một cái là nghe “rốp” nơi đầu răng.

Bữa cơm quê giản dị mà no lòng

Cá rô ron rán giòn không thể thiếu chén nước mắm. Nhà có trẻ nhỏ thì chỉ pha mắm chanh dịu nhẹ. Người lớn lại khoái mắm tỏi ớt hay mắm gừng cay cay cho ấm bụng ngày mưa. Có nơi còn xóc cá với mắm gừng cho mắm áo đều từng con cá, ăn tới đâu xuýt xoa tới đó.

Cơm trắng bốc khói, cá giòn tan, thêm rổ rau vườn luộc là đủ một bữa cơm quê tròn vị. Cá không nhiều nhưng tiếng cười thì đầy. Người lớn thường ăn chậm, gắp phần nhỏ, nhường cho con cháu, miệng bảo “ăn rồi” nhưng lòng thì no nhất khi thấy con ăn ngon.

Nhớ cá rô ron là nhớ cả miền Tây

Giờ đây, giữa phố thị hay nơi đất khách, muốn tìm lại hương vị cá rô ron miền Tây không hề dễ. Cá nuôi, cá phi lê đầy chợ, nhưng cái vị giòn mềm của cá rô ron mùa mưa thì không gì thay thế được. Nhớ cá là nhớ mưa, nhớ bếp lửa, nhớ bữa cơm nghèo mà ấm.

Cá rô ron miền Tây không chỉ là một món ăn. Đó là ký ức, là mùa nước nổi, là tiếng mưa rơi ngoài hiên và là cảm giác bình yên rất đỗi quen thuộc: được ngồi bên mâm cơm nóng, ăn cá giòn, nghe mưa kể chuyện quê hương.