Đi Và Viết
Dế Cơm Miền Tây – Đặc Sản Dưới Lòng Đất Khiến Dân Sành Ăn Mê Mẩn
Dế cơm miền Tây – Đặc sản “dưới lòng đất” khiến người yếu tim cũng phải tò mò
Miền Tây không chỉ có cá linh, bông điên điển hay lẩu mắm nồng nàn. Ẩn sâu dưới những gò đất pha cát, giữa các rẫy khoai, ruộng đậu… còn có một đặc sản nghe tên đã khiến nhiều người chùn đũa: dế cơm.
Thoạt nhìn, dế cơm không mấy thiện cảm. Thân to, cánh dày, chân khỏe, màu nâu sẫm… đủ khiến người chưa từng thử phải dè chừng. Nhưng với dân sành ăn miền Tây, đó lại là món ngon hiếm có, chỉ xuất hiện trong vài tháng ngắn ngủi mỗi năm.
Loài dế chỉ sống dưới lòng đất
Khác với các loại dế thường thấy, dế cơm đào hang sâu và sống hoàn toàn dưới đất. Chúng chỉ chọn những vùng đất gò cao, đất giồng cát hoặc rẫy trồng khoai, bắp, đậu – nơi có nguồn thức ăn tự nhiên dồi dào.
Ở miền Tây, dế cơm thường xuất hiện rộ từ cuối tháng 4 đến khoảng giữa mùa mưa âm lịch. Ngoài thời gian này, dù có đi khắp đồng cũng khó mà tìm được. Chính sự “khó gặp” ấy khiến dế cơm trở thành đặc sản theo mùa, được nhiều người săn lùng.
Nghề săn dế – Không dành cho người thiếu kiên nhẫn
Dụng cụ săn dế cơm rất đơn giản: một cây len mảnh, chiếc xô nhỏ hoặc rọng tre. Nhưng điều quyết định lại là kinh nghiệm nhìn đất và đoán hang.
Người rành nghề chỉ cần liếc qua mặt đất là biết đâu là hang dế còn mới. Buổi sáng sớm được xem là thời điểm lý tưởng nhất, khi dế còn nằm sâu trong hang, thân mập, nhiều thịt.
Có ngày “trúng mánh”, người săn dế có thể bắt được vài trăm con. Nhưng cũng có hôm đào cả buổi chỉ được vài chục con. Chính sự bấp bênh đó khiến dế cơm không thể nuôi đại trà, giá trị vì thế càng cao.
Vì sao dế cơm được ưa chuộng?
Không phải loại dế nào cũng được chọn làm món ăn. Dế cơm được yêu thích bởi:
-
Ăn cỏ, củ tự nhiên → thịt sạch, không hôi
-
Thân to, nhiều thịt → vị béo rõ
-
Khi chiên → giòn rụm, thơm đặc trưng
So với dế than hay dế lửa, dế cơm có hương vị đậm đà hơn, ăn một lần là nhớ.
Từ món quê thành đặc sản bàn nhậu
Ngày trước, dế cơm chỉ xuất hiện trong bữa ăn gia đình miền quê. Giờ đây, món ăn này đã trở thành mồi nhậu khoái khẩu của nhiều người.
Dế sau khi bắt về được làm sạch, bỏ ruột, cắt cánh. Nhiều nơi còn nhét thêm đậu phộng hoặc nhân thịt để tăng độ béo. Các món phổ biến nhất gồm:
-
Dế cơm chiên giòn: vàng ruộm, giòn tan, ăn kèm rau thơm
-
Dế chiên nước mắm: mặn ngọt, dậy mùi tỏi ớt
-
Dế rang muối, xào sả ớt: cay nồng, rất bắt bia
Với người lần đầu thưởng thức, cảm giác e dè là điều dễ hiểu. Nhưng khi đã vượt qua “rào cản tâm lý”, nhiều người lại mê cái vị béo, bùi và giòn rất riêng của dế cơm.
Đặc sản không dành cho số đông
Không phải quán ăn nào ở miền Tây cũng bán dế cơm. Phần lớn, chỉ những người quen biết mới đặt mua trực tiếp từ thợ săn. Có thời điểm, dế cơm còn được làm sạch, đóng gói gửi đi các tỉnh cho khách sành ăn.
Dế cơm vì thế không chỉ là món ăn lạ, mà còn là một phần đời sống miền quê, gắn với đất đai, mùa vụ và kinh nghiệm dân gian. Ai từng thử qua, hẳn sẽ hiểu vì sao loài côn trùng “xấu xí” này lại có sức hút bền bỉ đến vậy.