🌾 Làng nghề truyền thống Tiền Giang – Di sản văn hóa giữa dòng chảy hiện đại

Đến Tiền Giang, nhiều người nghĩ đến ngay vùng đất hoang vườn trù phú, sông nước Yên Bình. Nhưng ẩn giấu sâu trong nếp sống bạch tuyết còn là những làng nghề truyền thống đã tồn tại hàng trăm năm – nơi lưu giữ kỹ thuật thủ công công tinh và cả những giá trị văn hóa lâu đời của cư dân Nam Bộ.

Ngày nay, dù đứng trước rìa tranh và biến đổi mạnh mẽ của thị trường, nhiều làng nghề vẫn bền bỉ tồn tại, trở thành “báu vật” của vùng đất này.

---

🪵Làng nghề tủ thờ Gò Công – Di sản hơn 100 năm tuổi

Tại xã Tân Trung (thị xã Gò Công), làng nghề đóng tủ thờ Gò Công được xem là linh hồn của vùng đất này. Nghề xuất hiện từ thế kỷ trước đến nay vẫn giữ nguyên giá trị: giải quyết vấn đề cấu trúc, cấu trúc vững chắc bằng mơ – ngàm, không sử dụng kiến ​​trúc hay lộ.

Đi dọc Quốc lộ 50 đến ấp Ông Non, du khách dễ dàng bắt gặp hàng nền cơ sở sản xuất tủ thờ, bàn gỗ. Trong đó, thương hiệu Ba Đức nổi bật như biểu tượng của nghề nghiệp. Những thế hệ cháu của ông Ba Đức vẫn tiếp tục kế nghiệp, không ngừng sáng tạo để đưa ra chiếc tủ thờ Gò Công ngày càng vươn xa.

Chiếc tủ thờ 30 trụ – hoàn thiện cuối năm 2013 – được xem là dấu lịch sử của làng nghề, không chỉ bởi kỹ thuật Cú pháp bất kỳ mà còn có giá trị lên tới 750 triệu đồng. Rất nhiều sản phẩm từ đây được kiều bào khắp thế giới yêu thích và xuất hiện ở nhiều công trình văn hóa lớn như Đền Hùng (Phú Thọ), Phủ Chủ tịch, hay quê Bác Hồ ở Nghệ An .

Không chỉ là vật dụng tâm linh, tủ thờ Gò Công mà còn là sản phẩm nghệ thuật chứa đựng giá trị văn hóa – tinh thần sâu sắc của người Việt.

---

🏡13 làng nghề – 13 mảnh ghép đặc sắc của Tiền Giang

Toàn tỉnh đang duy trì 13 làng nghề được công nhận, trong đó có 5 làng nghề truyền thống gắn nhiều ngành nghề đặc thù như:

• Chế độ nông – thủy sản

• Đồ gỗ thủ công

• Bàn phím thư, gửi tham chiếu

• Sản xuất bánh hủ tiếu, bánh phồng, bánh tráng…

Với hơn 11.800 lao động , các làng nghề đã góp phần quan trọng vào việc tạo việc làm, tăng thu nhập cho người dân nông thôn và giao mục tiêu xây dựng nông thôn mới.

---

Các làng nghề tiêu biểu làm nên thương hiệu Tiền Giang

1. 🍜Làng nghề bánh – bún – hủ tiếu Mỹ Tho

 

Hơn 100 năm hình thành, làng nghề ở xã Mỹ Phong là nơi tạo ra những sợi hủ tiếu đặc sản từ Bình Gò Cát. Mỗi tháng, hàng trăm tấn sản phẩm được cung cấp cho thị trường.

Ngoài các sản phẩm sản xuất, du khách đến đây có thể trải nghiệm làm hủ tiếu, tự tay se sợi, phơi bánh – một hoạt động ngày càng thu hút du lịch.

---

2. 🍘Làng nghề bánh phồng Cái Bè

Nằm tại Đông Hòa Hiệp và thị trấn Cái Bè, nghề làm bánh phồng gần trăm tuổi không chỉ tạo công việc làm cho người dân mà còn trở thành điểm tham quan đặc sắc, nơi du khách có thể tự tay cán bánh, nướng bánh và thưởng thức ngay tại chỗ.

---

3. 🧺Làng dệt Long Định

Được cư dân vùng Kim Sơn (Ninh Bình) mang vào từ năm 1954, nghề dệt chiếu tại xã Long Định nổi tiếng với những sản phẩm bền chắc, hoa văn đẹp mắt. Nhiều hộ gia đình đã hiện đại hóa bằng máy dệt để tăng năng suất, đáp ứng nhu cầu xuất khẩu sang Nhật Bản, Hàn Quốc, Hoa Kỳ…

---

4. 🌿Làng nghề đan Bàng Buông Châu Thành

Từ lá buông mộc mạc, dân dân xã Thân Cửu Nghĩa, Tân Lý Tây, Tân Lý Đông tạo ra những sản phẩm thủ công mỹ nghệ như giỏ xách, nón lá, dép… mang đậm nét dân gian Nam Bộ.

---

5. 🦐Làng nghề làm mắm tôm chà Gò Công

“Món tiến cung” thời Nguyễn – mắm tôm chà – từ lâu đã trở thành niềm tự hào của Gò Công. Tôm đất tươi được tuyển chọn kỹ năng cân bằng, kết hợp bí quyết truyền thông tạo dựng nên hương vị riêng khó kết hợp với bất kỳ nơi nào.

---

🚧 Thách thức và nỗ lực bảo tồn làng nghề

Dù có bề dày truyền thống, nhiều làng nghề đang là đối tượng khó khăn:

• Sản xuất manh mún, thiếu mặt bằng

• Thiếu vốn đầu tư máy móc

• Thị trường tiêu thụ không ổn định

• Lao động trẻ rời quê tìm việc ở khu công nghiệp

• Hạ đồng bộ thông tin

Trước thực trạng này, Tỉnh Tiền Giang đã cấm thực hiện Kế hoạch bảo tồn và phát triển làng nghề 2023–2030 với mục tiêu:

• Giữ vững 13 làng nghề đang hoạt động

• Phát triển thêm làng nghề gắn kết với du lịch

• 80% lao động được đào tạo nghề

• 50% sản phẩm đạt tiêu chuẩn OCOP

• Môi trường tiêu chuẩn đáp ứng cơ sở dữ liệu 100%

Nhiều địa phương cũng phát triển giải pháp quy hoạch khu sản xuất tập trung, hỗ trợ vay vốn ưu đãi và thúc đẩy liên kết giữa làng nghề và du lịch.

---

🌏 Làng nghề – điểm nhấn du lịch văn hóa bền vững của Tiền Giang

Không chỉ là nơi tạo ra sản phẩm thủ công, nhiều làng nghề đang trở thành điểm đến hấp dẫn:

• Kết quả tham quan làng nghề bánh phồng với Chợ nổi Cái Bè

• Tham quan làng tham khảo Long Định rồi khám phá Thiền viện Trúc Lâm Chánh Giác

• Ghé thăm tủ thờ Gò Công kết hợp tham quan biển Tân Thành, Cồn Ngang

Việc gắn làng nghề với du lịch hứa hẹn mang lại động lực bền vững cho kinh tế – xã hội địa phương.

---

✨kết luận

Trải qua hàng trăm năm, các làng nghề truyền thống Tiền Giang vẫn giữ được “hồn cốt” của mình giữa nhịp sống hiện đại. Những sản phẩm thủ công tinh không chỉ mang lại giá trị kinh tế mà còn là minh chứng sống cho bản sắc văn hóa Nam Bộ.

Bảo tồn và phát triển làng nghề không chỉ là nhiệm vụ mà còn là cách giữ ký ức, truyền tải nghề nghiệp cho thế hệ mai sau và góp phần tạo nên diện mạo mới cho nông thôn Tiền Giang.